Türkiye’nin Volkanik Yer Şekilleri Haritası: Volkanik Şekillerin Görüldüğü Yerler Ve İsimleri

Magma tabakasından yeryüzüne lav, kül, toz, gaz ve su buharı gibi maddeler çıkar. Yerkabuğuna yaklaşarak yeryüzüne çıkış yapamayan ama bulunduğu yerde kalıp soğuyup katılaşan lavlar derinlik volkanizmasını oluşturur. Türkiye’de ve dünyada çok sayıda volkanik yer şekli bulunur.

Türkiye'nin Volkanik Yer Şekilleri Haritası (Büyük halini görmek için haritaya tıklayınız.)
Kaynak: cografyaharita.com

Volkan Konileri

Volkan konileri sönüp katılaşan lavlar ve diğer volkanik maddelerin oluşturduğu koni şeklindeki dağlardır. Volkan kumları, küller ve lavlar üst üste yığılarak koni şeklini oluştururlar. Bu şekle ters huni şekli de denilebilir. Türkiye’de Doğu Anadolu ve İç Anadolu bölgelerinde oldukça tipik olan volkan konileri bulunur. Bunlar; Büyük Ağrı dağı ve Küçük Ağrı Dağı, Süphan Dağı, Karadağ, Erciyes Dağı ve Hasandağı’dır.

Kraterler

Volkan konilerinin üst bölümünde ortası çukur ve kenarları dik olan, volkanik maddelerin yeryüzüne çıktıkları bölümler kraterlerdir. Geniş olan volkan konileri iç içe geçerek de volkan konisi oluşturabilmektedirler. Bazı volkan konilerinin tabanında sular birikir ve bu şekilde krater gölleri oluşur. Türkiye’deki krater gölleri; Isparta Gölcük Gölü, Nemrut Gölü, Yamanlar Dağı, Acıgöl ve Narlıgöl’dür.

Kalderalar

Kraterlerde sonradan oluşan patlamalar ya da çökmelerin ardından oluşan çukurlardır. Türkiye’de Nemrut Kalderası bulunur.

Maarlar

Volkanik arazilerdeki gazların yüksek basınç oluşturarak patlama yapmasının ardından oluşan büyük çukurlardır. Kraterlerden farkları ise içlerinde lav akışının oluşmamış olmasıdır. Türkiye’de Nevşehir civarında bulunan Acıgöl, Konya Acıgöl ve Meke Tuzlası maarlardandır.

Diatremalar

Maarlardan daha küçük olan kraterlerdir ve Türkiye’de Karapınar çevresinde diatremalar bulunur.

Peribacaları

Eğimli ve kalın olan tüf tabakalarının, yüzeydeki sular ve rüzgarlar ile aşınması sonucunda oluşan ilginç şekillerdir. Türkiye’de Nevşehir ve Manisa Kula bölgelerinde peribacaları bulunur.

Dayklar

Yerkabuğuna doğru giren magma yeryüzünün çatlaklarına ve dar boşluklarına dolar ve burada katılaşırlar. Türkiye’de Konya bölgesinde bulunur.

Haber Kaynağını Görüntülemek için Tıklayın

Yazar: – Milliyet